Το Τμήμα Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας λειτουργεί από το ακαδημαϊκό έτος 1960-61. Ιδρύθηκε ως τμήμα-υποδιαίρεση του Ινστιτούτου Ξένων Γλωσσών και Φιλολογιών (Ι.Ξ.Γ.Φ.). Το Ινστιτούτο προέβλεπε τη δημιουργία έξι Τμημάτων: 1. του Τμήματος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, 2. του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, 3. του Τμήματος Γερμανικής Γλώσσας και Φιλολογίας, 4. του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, 5. του Τμήματος Βαλκανικών Γλωσσών και Φιλολογιών και 6. του Τμήματος Ανατολικών Γλωσσών και Φιλολογιών.

Το Τμήμα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας άρχισε να λειτουργεί από το 1951-52. Ακολούθησε η λειτουργία του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας (1954-55) και των Τμημάτων Γερμανικής Γλώσσας και Φιλολογίας και Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας (1960-61). Τα Τμήματα Βαλκανικών Γλωσσών και Φιλολογιών και  Ανατολικών Γλωσσών και Φιλολογιών δε λειτούργησαν ποτέ.

Το Ινστιτούτο Ξένων Γλωσσών και Φιλολογιών ιδρύθηκε «παρά τη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και ως παράρτημα αυτής».

Το Τμήμα δέχτηκε τους πρώτους εισακτέους κατά το ακαδημαϊκό έτος 1961-62. Η πρώτη ορκωμοσία έγινε το 1965. Επί μία περίπου δεκαετία λειτούργησε με ελάχιστο αριθμό φοιτητών και διδασκόντων σε χώρους που το Α.Π.Θ. μίσθωνε κοντά στην πλατεία Ναυαρίνου. Στα μέσα της δεκαετίας του ’70 έγινε η εγκατάσταση των γραφείων του προσωπικού και η διεξαγωγή των μαθημάτων στα κτίρια της Φιλοσοφικής Σχολής.

Η σύσταση του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας έγινε με το Νόμο 1268/82 στις 03.05.1983. Έκτοτε λειτουργεί ως ένα από τα οχτώ αυτοδύναμα Τμήματα της Φιλοσοφικής Σχολής.

Κατά το ακαδημαϊκό έτος 1983-84 το Τμήμα δέχτηκε 60 εισακτέους και στην πρώτη ορκωμοσία, από τη σύσταση ιδιαίτερου Τμήματος, το 1987 ορκίστηκε 1 απόφοιτος.

Την πραγματική του αυτοδιοίκηση την απέκτησε το 1990 όταν συμπλήρωσε τον ελάχιστο αριθμό των πέντε μελών ΔΕΠ που απαιτούνται για τη σύσταση της Γενικής Συνέλευσης.

Σήμερα το τμήμα αριθμεί 16 διδάσκοντες (Καθηγητές και Λέκτορες).

 

H ίδρυση του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας (ΦΕΚ α,β,γ,δ,εστ) 

 

Διευθυντές του (Τμήματος) – Ινστιτούτου Ξένων Γλωσσών

01.01.1962–30.09.1969 Κάρολος Τσίζεκ

01.10. 1969–30.09.1974 Maria Grazia Ungarelli

01.11.1974–31.12.1975 Giorgio Pallecchi

Xρέη Προέδρου του Τμήματος

01.09.1983–15.12.1983 Γεώργιος Χουρμουζιάδης και Δημήτριος Φατούρος

16.12.1983–04.04.1985 Δημήτριος Λυπουρλής

05.04.1985–01.09.1985 Νικόλαος Πετρόχειλος

01.09.1985–18-02-1986 Γεώργιος Χουρμουζιάδης

18.02.1986–31.08.1986 Γεώργιος Κεχαγιόγλου

01.09.1986 –23.10.1986 Μαρία-Μίκα Χαρίτου–Φατούρου

23.10.1986–01.06.1987 Παναγιώτης Ξωχέλλης

02.06.1987–31-08-1989 Βασιλική Τοκατλίδου

Πρόεδροι του Τμήματος

01.09.1989–31.08.1991 Ευάγγελος–Φώτιος Πετρούνιας

01.09.1991–31.08.1993 Ευάγγελος–Φώτιος Πετρούνιας

01.09.1993–31.08.1994 (αναπληρώτρια του πρόεδρου Ευάγγελου-Φώτιου Πετρούνια) Βασιλική Τοκατλίδου

01.09.1994–31.08.1995 Ευάγγελος–Φώτιος Πετρούνιας

01.09.1995–31.08.1997 Μαριάννα Δήτσα

01.09.1997–31.08.1999 Αντώνιος Τσοπάνογλου

01.09.1999–31.08.2001 Φοίβος–Βασίλειος Γκικόπουλος

01.09.2001–31.08.2003 Φοίβος–Βασίλειος Γκικόπουλος

01.09.2003–31.08.2005 Αντώνιος Μπουσμπούκης

 01.09.2005–30.11.2006 Φοίβος–Βασίλειος Γκικόπουλος

01.12.2006–31.08.2007 Αντώνιος Τσοπάνογλου

(αναπληρωτής του κοσμητορεύοντος Φοίβου–Βασίλειου Γκικόπουλου)

01.09.2007–31.08.2009 Αντώνιος Τσοπάνογλου

01.09.2009–31.08.2011 Αντώνιος Τσοπάνογλου

01.09.2011–31.08.2013 Φοίβος–Βασίλειος Γκικόπουλος

01.09.2013–31.08.2015 Κωνσταντίνα Γερ. Ευαγγέλου